Bố trí bếp và cất đồ
Lập bản đồ thao tác sơ chế khi ngồi để trao đổi với người thiết kế bếp
Dùng chính người sử dụng, ghế và đồ vật quen thuộc để ghi lại toàn bộ việc lấy đồ, sơ chế, chuyển và cất lại. Bản thử này giúp xác định cách bố trí phù hợp và những điểm còn cần kiểm tra.
Bản đồ cần thể hiện một công việc trọn vẹn
Để lập bản đồ sơ chế khi ngồi, hãy ghi lại cách chính người sử dụng xử lý đồ vật từ chiếc ghế họ dự định dùng. Theo dõi cả chuỗi: tiến đến mặt bàn, lấy nguyên liệu, sơ chế, chuyển thành phẩm và cất đồ. Một vòng tròn tầm với quanh ghế không thể hiện được các bước ấy. Bản đồ giúp trao đổi về thiết kế; nó không chứng minh đáp ứng quy định về khả năng tiếp cận và không thay thế việc rà soát thiết kế cho dự án cụ thể.
Chọn một việc quen thuộc, chẳng hạn trộn nguyên liệu trong tô, rồi thử ban đầu bằng đồ vật nhẹ có tính đại diện. Ghi rõ những điều chưa thử: tô có đồ bên trong, vật nặng hơn hoặc điều kiện sử dụng khác. Người thử chỉ cần thao tác trong tư thế họ thấy phù hợp. Yêu cầu họ cố vươn xa hơn có thể tạo ra một vị trí chạm tới được nhưng khó dùng thường ngày.
Bắt đầu từ người dùng và chiếc ghế thực tế
Dùng đúng ghế hoặc thiết bị hỗ trợ di chuyển dự kiến, với tư thế làm việc thường ngày của người đó. Ghi lại tay vịn, chỗ để chân và các bộ phận nhô ra ảnh hưởng đến việc tiến sát bàn. Không mặc định rằng đổi ghế là phương án người dùng chấp nhận. Việc một người khác thực hiện được cũng không xác nhận người sử dụng dự kiến có thể làm tương tự.
Nếu công việc thường có người hỗ trợ, hãy giữ sự hỗ trợ ấy trong buổi thử và ghi rõ từng việc họ làm. Ví dụ, người dùng có thể tự trộn nhưng cần được đưa nguyên liệu. Thông tin này giúp người thiết kế hiểu cách sinh hoạt thực tế. Nếu bỏ qua người hỗ trợ khi ghi kết quả, một bước có trợ giúp sẽ dễ bị hiểu thành thao tác độc lập.
Cố định vị trí và kiểm tra đường vào, đường ra
Đánh dấu vị trí ghế, mép trước mặt bàn và thiết lập mặt bàn dùng trong buổi thử. Ghi riêng việc tiến vào, làm việc tại chỗ và rời đi, với đồ đạc xung quanh hiện diện. Một người có thể thao tác tốt sau khi ghế đã được đặt sẵn nhưng lại không tự tiến đến vị trí đó được. Khi thay cách bố trí, những mốc này giúp xác định điều gì đã thay đổi.
Sơ đồ nhìn từ trên xuống không cho thấy đầy đủ phần dưới mặt bàn. Quan sát người và ghế tiến đến mặt dưới, chân đỡ hoặc bộ phận cản trở như thế nào; ghi lại nơi chuyển động dừng. Khoảng trống trông có vẻ đủ trên bản vẽ chưa xác nhận việc tiếp cận thực tế. Gửi các quan sát này cùng thông tin căn phòng và sản phẩm; kích thước ngoài của tủ không xác định đầy đủ khoảng trống sử dụng bên trong.
- A
- Ghi lại ghế thực tế và tư thế làm việc.
- B
- Vị trí sơ chế chính được dùng trong buổi thử.
- C
- Vị trí nguyên liệu cần kiểm tra khả năng lấy đồ.
- D
- Vị trí nhận đồ cần kiểm tra đầy đủ việc chuyển đến và đưa về.
Theo dõi từ lúc lấy đồ đến lúc đặt lại
Đặt nguyên liệu, tô trộn, dụng cụ và đồ đựng thành phẩm ở các vị trí muốn thử. Với mỗi vật, phân biệt việc nhìn thấy, chạm tới, nắm được, di chuyển và đặt lại. Một hộp có thể nằm trong tầm mắt nhưng khó cầm; dụng cụ có thể lấy ra dễ nhưng khó cất lại. Ghi rõ thao tác nào làm được từ cùng vị trí, thao tác nào cần dịch ghế hoặc có người hỗ trợ.
Thử cả việc chuyển đồ giữa các vị trí bằng chính những đồ vật liên quan. Một mặt bàn liên tục, phù hợp có thể cho phép người dùng trượt đồ; bố trí có khoảng hở có thể buộc họ nhấc đồ qua. Ghi nhận cách thực hiện thành công thay vì mặc định một cách chuyển đồ phù hợp với tất cả mọi người. Thử bằng hộp rỗng chưa xác nhận khả năng chuyển hộp khi chứa đồ; giữ điều kiện đó trong phần chưa thử.
Ví dụ giả định: đưa nguyên liệu đến gần có giải quyết đủ không?
Giả sử người dùng ngồi trộn được trong tô gần mép trước bàn, nhưng cần trợ giúp lấy nguyên liệu ở xa. Cân nhắc chuyển hộp nguyên liệu sang ngăn kéo gần hơn, trong khi giữ nguyên ghế và vị trí tô để so sánh. Việc đưa hộp đến gần có thể cải thiện bước lấy đồ. Tuy nhiên, ngăn kéo mở ra có thể chiếm chỗ cần để dịch ghế. Vì vậy, phải thử lấy nguyên liệu và di chuyển ghế trong cùng một lượt.
Để đồ vật lân cận tại chỗ, rồi lặp lại toàn bộ việc lấy hộp, trộn, chuyển thành phẩm và cất lại. Nếu ngăn kéo cản việc dịch ghế hoặc rời bàn, chưa chọn vị trí đó chỉ vì hộp dễ với hơn. Thử một chỗ cất gần khác rồi kiểm tra lại; hoặc ghi rõ cách có người đưa nguyên liệu nếu đó là thói quen người dùng muốn giữ. Khi có trợ giúp, đánh dấu chỗ người hỗ trợ đứng và vật họ đưa.
Biến kết quả thử thành hồ sơ thiết kế có thể dùng được
Lưu ảnh hoặc bản phác thảo có nhãn đủ rõ để dựng lại buổi thử. Kèm theo loại ghế và thiết lập đã dùng, vị trí mặt bàn, vị trí đồ vật, thao tác thành công, hỗ trợ cần thiết và điều kiện chưa thử. Ghi cả trạng thái cửa tủ, ngăn kéo khi mở và khả năng rời chỗ ngồi. Người thiết kế cần biết điều gì đã diễn ra, chứ không chỉ một nhận xét chung rằng khu vực này dễ sử dụng.
Dùng hồ sơ đó để trao đổi với người thiết kế và bên cung cấp tủ về bố trí đang cân nhắc. Sau khi đổi tủ, ghế hoặc mặt bàn, thử lại với người sử dụng vì thay đổi ấy có thể ảnh hưởng đến việc tiếp cận và thao tác. Kết quả thử cá nhân giúp xác định nhu cầu cụ thể; yêu cầu chính thức và độ phù hợp của sản phẩm cuối cùng vẫn cần được kiểm tra riêng cho dự án.